Nowe lektury i zmiany w podstawówce. MEN pokazało nową listę i nową podstawę programową - Oleśnica - nowinyolesnickie.pl
Od września 2026 roku zacznie obowiązywać nowa podstawa programowa w szkołach podstawowych. Zmiany obejmą nie tylko sposób nauczania, ale też listę tekstów omawianych na języku polskim w klasach IV–VIII.
Ważne jest jednak to, że reforma będzie wprowadzana stopniowo. Od roku szkolnego 2026/2027 nowa podstawa ma wejść najpierw w klasach I i IV. To oznacza, że zmiany w starszych klasach podstawówki będą dochodziły etapami.
W praktyce już dziś wiadomo jednak, jakie książki i teksty Ministerstwo Edukacji wpisało do nowego wykazu dla klas IV–VIII. Na liście znalazły się zarówno klasyczne utwory, jak i nowsze książki młodzieżowe, reportaże oraz literatura faktu.
Przykładowe nowe lektury i teksty dla klas IV–VIII
Na liście przykładowych tekstów znalazły się m.in.:
• Adam Bahdaj – Do przerwy 0:1
• Justyna Bednarek – Dom numer 5
• Paweł Beręsewicz – Wszystkie lajki Marczuka
• Miron Białoszewski – Pamiętnik z powstania warszawskiego (fragmenty)
• Frances Hodgson Burnett – Tajemniczy ogród
• Lewis Carroll – Alicja w Krainie Czarów
• Agatha Christie – wybrana powieść kryminalna
• Charles Dickens – Opowieść wigilijna
• Jacek Dukaj – Wroniec
• Aleksander Fredro – Zemsta, Śluby panieńskie
• Ernest Hemingway – Stary człowiek i morze
• Joseph Rudyard Kipling – Księga dżungli
• Rafał Kosik – Felix, Net i Nika oraz Gang Niewidzialnych Ludzi
• Barbara Kosmowska – Pozłacana rybka
• Stanisław Lem – Cyberiada
• Clive Staples Lewis – wybrana powieść z cyklu Opowieści z Narnii
• Astrid Lindgren – Bracia Lwie Serce, Ronja, córka zbójnika
• Andrzej Maleszka – wybrana powieść z cyklu Magiczne drzewo
• Ferenc Molnár – Chłopcy z Placu Broni
• George Orwell – Folwark zwierzęcy
• Raquel Jaramillo Palacio – Cudowny chłopak
• Rick Riordan – wybrana powieść z cyklu Percy Jackson i bogowie olimpijscy
• J.K. Rowling – wybrana powieść o Harrym Potterze
• Antoine de Saint-Exupéry – Mały Książę
• William Shakespeare – Romeo i Julia, Sen nocy letniej
• Markus Zusak – Złodziejka książek
• Stefan Żeromski – Syzyfowe prace, Siłaczka
Nie tylko lektury. Co jeszcze się zmienia?
Nowa podstawa programowa zakłada też zmianę sposobu pracy z tekstem. Uczniowie mają nie tylko czytać, ale też częściej dyskutować, analizować media i przygotowywać projekty.
W dokumencie zapisano m.in.:
• co najmniej 4 dłuższe utwory czytane w każdym roku szkolnym,
• większy udział tekstów współczesnych,
• pracę z reportażem, prasą i przekazami medialnymi,
• udział w wydarzeniach kulturalnych,
• debaty i dyskusje wokół lektur,
• projekty czytelnicze i twórcze.
MEN wprowadza również moduły związane m.in. z mediami, kulturą, klimatem, finansami i bezpieczeństwem. To oznacza, że szkoła ma mocniej łączyć język polski z praktycznymi tematami, które uczniowie znają z codziennego życia.
Zmienia się więc nie tylko lista książek, ale całe podejście do nauki w podstawówce. A choć reforma będzie wdrażana krok po kroku, już teraz wiadomo, że uczniów czekają nowe lektury i więcej pracy z tekstami współczesnymi.
Źródło: Ministerstwo Edukacji, rozporządzenie z 11 marca 2026 r. w sprawie podstawy programowej kształcenia ogólnego dla szkoły podstawowej; Dziennik Ustaw.
