Szkoła ma uczyć inaczej. Na Dolnym Śląsku rozmawiają o zmianach w edukacji
![]() |
| źródło: Kuratorium Oświaty we Wrocławiu |
Zdrowie psychiczne dzieci, ograniczenie korzystania z ekranów, bezpieczeństwo, edukacja zdrowotna, nowe podejście do nauczania przyrody i więcej zajęć praktycznych. To część tematów omawianych podczas posiedzenia Komisji Kultury, Nauki i Edukacji Sejmiku Województwa Dolnośląskiego. Dyskusja dotyczy zmian, które już zaczęły wchodzić do polskich szkół w ramach Reformy26. Kompas Jutra.
Na zaproszenie przewodniczącej komisji Moniki Włodarczyk kierunki zmian przedstawia Dolnośląska Kurator Oświaty Ewa Skrzywanek. Rozmowa nie ogranicza się jednak do nowych podstaw programowych. Samorządowcy pytają również o problemy, z którymi szkoły mierzą się już teraz.
Mniej zapamiętywania, więcej praktyki
Jednym z głównych założeń reformy jest odejście od modelu opartego przede wszystkim na przyswajaniu dużej liczby szczegółowych informacji. Większe znaczenie mają mieć kompetencje, praktyczne wykorzystanie wiedzy, praca projektowa i uczenie się poprzez doświadczenie.
Ministerstwo Edukacji Narodowej wskazuje, że reforma ma przynieść m.in. bardziej spójną podstawę programową, więcej zajęć praktycznych i projektowych oraz większą autonomię nauczycieli.
Jednym z nowych rozwiązań jest tydzień projektowy. W roku szkolnym 2026/2027 może być organizowany fakultatywnie, natomiast od września 2027 roku ma być obowiązkowy w każdej szkole. Ma pozwalać uczniom łączyć wiedzę z różnych dziedzin i wykorzystywać ją przy realizacji konkretnych zadań.
Przyroda w nowej formule
Zmiany obejmują również sposób nauczania poszczególnych przedmiotów. W klasach IV-VI szkoły podstawowej reforma zakłada zintegrowane podejście do zagadnień związanych m.in. z biologią, geografią, chemią i fizyką w ramach przyrody.
W programach większe znaczenie mają mieć także zagadnienia dotyczące bezpieczeństwa, klimatu, edukacji medialnej czy finansowej. Już wcześniej do szkół wprowadzono edukację obywatelską i edukację zdrowotną.
Zdrowie psychiczne, ekrany i bezpieczeństwo
Podczas posiedzenia dolnośląskiej komisji dużo miejsca poświęcono również dobrostanowi dzieci i młodzieży. Rozmowa dotyczy zdrowia psychicznego, korzystania z ekranów oraz bezpieczeństwa i przygotowania uczniów do reagowania w sytuacjach kryzysowych.
Członkowie komisji pytają także o edukację zdrowotną, w tym zagadnienia dotyczące zdrowia seksualnego, oraz o to, jakie wsparcie w związku ze zmianami otrzymają uczniowie i nauczyciele.
Pojawia się również kwestia współpracy szkół z wojskiem oraz przygotowania młodych ludzi do funkcjonowania w sytuacjach zagrożenia.
Co z matematyką i maturzystami?
Dyskusja dotyczy nie tylko uczniów rozpoczynających edukację według nowych zasad. Padają pytania o nauczanie matematyki, sytuację tegorocznych maturzystów oraz rekrutację absolwentów szkół ponadpodstawowych na studia.
To istotne również ze względu na harmonogram reformy. Nowa formuła egzaminu ósmoklasisty i matury ma pojawić się dopiero w kolejnych latach. Według harmonogramu MEN egzaminy w nowej formule mają rozpocząć się w 2031 roku, a w przypadku absolwentów techników nowa matura przewidziana jest od 2032 roku.
Szkoły mają również problem z kadrami
Osobnym wyzwaniem pozostaje sytuacja nauczycieli. Podczas posiedzenia mowa jest o starzeniu się kadry pedagogicznej, brakach kadrowych oraz zmianach demograficznych.
Poruszono też temat edukacji włączającej i działalności Specjalistycznych Centrów Wspierających Edukację Włączającą. Kolejnym zagadnieniem jest pomoc dla uczniów z doświadczeniem migracyjnym.
Reforma nie sprowadza się więc wyłącznie do zmiany podręczników czy podstaw programowych. W założeniu MEN ma zmienić również sposób pracy z uczniem. Resort zapowiada jednocześnie wsparcie nauczycieli poprzez szkolenia, materiały metodyczne i narzędzia pomagające we wdrażaniu nowych zasad.
Najważniejszy etap zmian właśnie się rozpoczął. Od 1 września 2026 roku nowe podstawy programowe obowiązują w przedszkolach oraz klasach I i IV szkół podstawowych. Kolejne roczniki mają być obejmowane reformą stopniowo.
Źródło: Sejmik Województwa Dolnośląskiego, Ministerstwo Edukacji Narodowej.

